Dersler ve Temeller; web örnekleri PORT ortam değişkenini okur

- dersler/: 29 kısa ders (açıklama, çalıştırılabilir örnek, alıştırma). Her örneğin
  ve alıştırma çözümünün çıktısı Online IDE'nin hazırlık adımında gerçekten koşulup
  dosyadakiyle karşılaştırılır; biçim dersler/BICIM.md.
- temeller/: tek konulu 12 başlangıç programı.
- web/anket, web/kisalt, web/pano: port PORT ortam değişkeninden okunur (Online IDE
  önizlemesi 8080 verir), yoksa eski sabit port.
- README: öğrenme bölümü, Online IDE bağlantısı.

dersler/BICIM.md

@@ -0,0 +1,90 @@
+# Ders dosyası biçimi
+
+Online IDE'nin **Dersler** bölümü bu dizindeki `NN-ad.md` dosyalarından üretilir
+(dosya adı sırası = ders sırası). Her ders tek dosyadır.
+
+⚠️ Yayına almadan önce `hazirla.py` her çalıştırılabilir kod bloğunu ve her
+alıştırmanın çözümünü **gerçekten derleyip çalıştırır** ve çıktıyı dosyada
+yazanla karşılaştırır. Tutmayan ders listeye girmez.
+
+## Başlık bilgisi
+
+```
+---
+baslik: Değişkenler
+bolum: Temeller
+ozet: Değerlere ad vermek, türler ve atama
+---
+```
+
+`bolum` aynı olan dersler yan çubukta aynı başlık altında toplanır.
+
+## Metin
+
+Düz paragraf, `## Alt başlık`, `### Küçük başlık`, **kalın**, *eğik*,
+`satır içi kod`, [bağlantı](https://…), `-` ya da `1.` ile listeler,
+`| a | b |` tabloları (ikinci satır `|---|---|`).
+
+Not kutusu: `>` ile başlayan satırlar. İlk sözcük türü belirler:
+
+```
+> **İpucu:** …        (bilgi)
+> **Dikkat:** …       (uyarı)
+> **Not:** …          (nötr)
+```
+
+## Kod örneği
+
+Kod bloğu `kbl` dilinde yazılır. Hemen ardından gelen `cikti` bloğu beklenen
+çıktıdır; ikisi birlikte doğrulanır ve sayfada "Dene" düğmesiyle gösterilir.
+
+    ```kbl
+    yazdir("Merhaba")
+    ```
+    ```cikti
+    Merhaba
+    ```
+
+Program girdi okuyorsa `girdi` bloğu `cikti`dan önce gelir; satırlar sırayla
+standart girdiye verilir:
+
+    ```kbl
+    kullan kaba.sistem
+    konsol.yaz("Adın: ")
+    ad = konsol.satir_oku().deger_veya("misafir").kirp()
+    yazdir(f"Merhaba {ad}")
+    ```
+    ```girdi
+    Ayşe
+    ```
+    ```cikti
+    Adın: Ayşe
+    Merhaba Ayşe
+    ```
+
+(Program uçbirimde çalışır; verilen girdi, kullanıcı yazmış gibi ekranda da görünür.)
+
+Doğrulanmayacak blok (ör. bilerek hatalı kod, yalnız gösterim):
+`kbl goster`. Bu blokta "Dene" düğmesi yine vardır.
+
+## Alıştırma
+
+Dersin sonunda bir ya da birkaç alıştırma. Bölümler `%%%` satırıyla ayrılır:
+soru (markdown) · başlangıç kodu · çözüm · beklenen çıktı. Çözüm çalıştırılıp
+beklenen çıktıyla karşılaştırılır; öğrencinin kodu da aynı çıktıyı verince
+alıştırma tamamlanmış sayılır.
+
+    ```alistirma
+    `sayi` değişkeninin karesini ekrana yazdır.
+    %%%
+    sayi = 7
+    # buraya yaz
+    %%%
+    sayi = 7
+    yazdir(sayi * sayi)
+    %%%
+    49
+    ```
+
+Karşılaştırmada satır sonlarındaki boşluklar ve en sondaki boş satırlar yok
+sayılır.