KabaLang örnekleri: konsol, masaüstü ve web için dokuz proje

Konsol: fraktal (paralel şeritli 24-bit Mandelbrot/Julia + yakınlaşma), sudoku (geri izlemeli, canlı animasyon), fatura (JSON → terminal tablosu, PDF ve Excel). Masaüstü: hesap makinesi (işlem önceliği, canlı bağlama), odak (Pomodoro), parola atölyesi (entropi ölçer, SHA-256). Web: pano (Kanban REST API + SQLite), kisalt (302 yönlendirme, SVG istatistik), anket (adres başına tek oy, sunucuda çizilen grafik). Hepsi `kabalang calistir` ile derlenip çalışır; web uygulamaları yalnız 127.0.0.1'i dinler, SQL parametre bağlamalı, HTML çıktısı kaçırılır. Co-Authored-By: Claude Opus 5.5 (1M context) <[email protected]>
2026-10-02 22:31:40 +03:00
commit ed201188fb
39 changed files with 2650 additions and 0 deletions
@@ -0,0 +1,25 @@
+# Hesap Makinesi
+
+İşlem önceliğini bilen, geçmişini tutan masaüstü hesap makinesi.
+Hesaplama motoru dahil her satırı KabaLang.
+
+![Hesap Makinesi](../../medya/hesap-makinesi.png)
+
+```bash
+kabalang calistir hesap-makinesi.kbl
+```
+
+## Neyi gösteriyor
+
+| Özellik | Nerede |
+|---|---|
+| **İki yığınlı ifade değerlendirici**: `2+3×4` → `14` | `hesapla()` |
+| `sayilabilir Islem` ile kapalı işlem kümesi | dosyanın başı |
+| **Canlı bağlama**: `Ekran.metin = canli_sonuc(Ifade.metin)` | `etiket Ekran` |
+| Hata yakalama: `1÷0` çökmez, ekranda `Tanımsız` yazar | `canli_sonuc()` |
+| Türkçe sayı biçimi: `1.234.567,5` | `bicimle()`, `binlik()` |
+| Geçmişten satır seçince sonucu yeniden kullanma | `liste Gecmis` → `secildiginde` |
+| `izinler:` ile ağa çıkmadığını beyan etme (derleme anında denetlenir) | dosyanın başı |
+
+Ekran hiçbir yerde elle güncellenmiyor. Tuşlar yalnız ifadeyi değiştiriyor,
+ekran bağlı olduğu için kendini yeniliyor.
@@ -0,0 +1,337 @@
+# ╔══════════════════════════════════════════════════════════════╗
+# ║  KabaLang Hesap Makinesi                                     ║
+# ║  İşlem önceliğini bilen, geçmişini tutan bir masaüstü        ║
+# ║  hesap makinesi. Hesaplama motoru baştan sona KabaLang.      ║
+# ╚══════════════════════════════════════════════════════════════╝
+#
+# Çalıştır:  kabalang calistir hesap-makinesi.kbl
+
+kullan kaba.arayuz
+kullan kaba.sistem
+
+izinler:
+    ag_erisim = yanlis
+
+# ── 1. HESAP MOTORU ───────────────────────────────────────────────
+# İşlem türleri kapalı bir küme: derleyici yanlış üyeyi yakalar.
+sayilabilir Islem:
+    TOPLA
+    CIKAR
+    CARP
+    BOL
+
+fonksiyon oncelik(i: Islem) -> sayi:
+    eger i == Islem.CARP veya i == Islem.BOL:
+        don 2
+    don 1
+
+fonksiyon uygula(a: ondalik, b: ondalik, i: Islem) -> ondalik:
+    eger i == Islem.TOPLA:
+        don a + b
+    degilse eger i == Islem.CIKAR:
+        don a - b
+    degilse eger i == Islem.CARP:
+        don a * b
+    don a / b
+
+fonksiyon islem_mi(c: metin) -> mantik:
+    don "+−×÷".icerir(c)
+
+fonksiyon islem_coz(c: metin) -> Islem:
+    eger c == "+":
+        don Islem.TOPLA
+    degilse eger c == "−":
+        don Islem.CIKAR
+    degilse eger c == "×":
+        don Islem.CARP
+    don Islem.BOL
+
+# İki yığınlı değerlendirici: sayılar bir yığına, işlemler öbürüne.
+# Yeni gelen işlemin önceliği düşükse, yığındaki güçlü işlemler önce yapılır.
+fonksiyon hesapla(ifade: metin) -> ondalik:
+    sayilar = [0.0]
+    sayilar.sil(0)
+    islemler = [Islem.TOPLA]
+    islemler.sil(0)
+    i = 0
+    iken i < ifade.uzunluk():
+        c = ifade.parca(i, 1)
+        eksi_basta = c == "−" ve (i == 0 veya islem_mi(ifade.parca(i - 1, 1)))
+        eger islem_mi(c) ve degil eksi_basta:
+            yeni = islem_coz(c)
+            iken islemler.uzunluk() > 0 ve oncelik(islemler[islemler.uzunluk() - 1]) >= oncelik(yeni):
+                b = sayilar[sayilar.uzunluk() - 1]
+                sayilar.sil(sayilar.uzunluk() - 1)
+                a = sayilar[sayilar.uzunluk() - 1]
+                sayilar.sil(sayilar.uzunluk() - 1)
+                sayilar.ekle(uygula(a, b, islemler[islemler.uzunluk() - 1]))
+                islemler.sil(islemler.uzunluk() - 1)
+            islemler.ekle(yeni)
+            i = i + 1
+            devam
+        bas = i
+        i = i + 1
+        iken i < ifade.uzunluk() ve degil islem_mi(ifade.parca(i, 1)):
+            i = i + 1
+        sayi_metni = ifade.parca(bas, i - bas).degistir("−", "-").degistir(",", ".")
+        sayilar.ekle(ondalik(sayi_metni))
+    iken islemler.uzunluk() > 0:
+        b = sayilar[sayilar.uzunluk() - 1]
+        sayilar.sil(sayilar.uzunluk() - 1)
+        a = sayilar[sayilar.uzunluk() - 1]
+        sayilar.sil(sayilar.uzunluk() - 1)
+        sayilar.ekle(uygula(a, b, islemler[islemler.uzunluk() - 1]))
+        islemler.sil(islemler.uzunluk() - 1)
+    don sayilar[0]
+
+# ── 2. SAYIYI GÜZEL YAZMAK ────────────────────────────────────────
+# 1234567.5 → "1.234.567,5"  (Türkçe binlik ve ondalık ayırıcı)
+fonksiyon binlik(tam: metin) -> metin:
+    eksi = tam.ile_baslar("-")
+    eger eksi:
+        tam = tam.parca(1, tam.uzunluk() - 1)
+    sonuc = ""
+    sayac = 0
+    i = tam.uzunluk() - 1
+    iken i >= 0:
+        eger sayac > 0 ve sayac % 3 == 0:
+            sonuc = "." + sonuc
+        sonuc = tam.parca(i, 1) + sonuc
+        sayac = sayac + 1
+        i = i - 1
+    eger eksi:
+        don "−" + sonuc
+    don sonuc
+
+fonksiyon bicimle(x: ondalik) -> metin:
+    ham = f"{x:.8f}"
+    nokta = ham.bul(".")
+    tam = ham.parca(0, nokta)
+    kesir = ham.parca(nokta + 1, ham.uzunluk() - nokta - 1)
+    iken kesir.ile_biter("0"):
+        kesir = kesir.parca(0, kesir.uzunluk() - 1)
+    eger tam == "-0" ve kesir == "":
+        tam = "0"
+    eger kesir == "":
+        don binlik(tam)
+    don binlik(tam) + "," + kesir
+
+# Ekrandaki "1.234,5" biçimini motorun okuduğu "1234,5" biçimine çevirir.
+fonksiyon ham_sayi(gorunen: metin) -> metin:
+    don gorunen.degistir(".", "")
+
+# ── 3. TUŞ MANTIĞI ────────────────────────────────────────────────
+fonksiyon son_karakter(m: metin) -> metin:
+    eger m.uzunluk() == 0:
+        don ""
+    don m.parca(m.uzunluk() - 1, 1)
+
+# Arka arkaya iki işlem tuşu: sonuncusu öncekinin yerine geçer.
+fonksiyon ifadeye_ekle(ifade: metin, tus: metin) -> metin:
+    eger islem_mi(tus):
+        eger ifade == "":
+            eger tus == "−":
+                don "−"
+            don ""
+        eger islem_mi(son_karakter(ifade)):
+            don ifade.parca(0, ifade.uzunluk() - 1) + tus
+    eger tus == ",":
+        # Aynı sayıda ikinci virgül olmaz
+        i = ifade.uzunluk() - 1
+        iken i >= 0 ve degil islem_mi(ifade.parca(i, 1)):
+            eger ifade.parca(i, 1) == ",":
+                don ifade
+            i = i - 1
+        eger ifade == "" veya islem_mi(son_karakter(ifade)):
+            don ifade + "0,"
+    don ifade + tus
+
+# Sondaki yarım işlemi at: "12+" → "12"
+fonksiyon temiz_ifade(ifade: metin) -> metin:
+    iken ifade != "" ve islem_mi(son_karakter(ifade)):
+        ifade = ifade.parca(0, ifade.uzunluk() - 1)
+    don ifade
+
+# Ekranın göstereceği metin. Sıfıra bölme gibi hatalar burada yakalanır.
+fonksiyon canli_sonuc(ifade: metin) -> metin:
+    ifade = temiz_ifade(ifade)
+    eger ifade == "" veya ifade == "−":
+        don "0"
+    dene:
+        don bicimle(hesapla(ifade))
+    yakala h:
+        don "Tanımsız"
+
+fonksiyon yuzde(ifade: metin) -> metin:
+    sonuc = canli_sonuc(ifade)
+    eger sonuc == "Tanımsız":
+        don ifade
+    don ham_sayi(bicimle(hesapla(ham_sayi(sonuc)) / 100.0))
+
+# ± tuşu: o anki sonucun işaretini çevirir
+fonksiyon isaret(ifade: metin) -> metin:
+    eger canli_sonuc(ifade) == "Tanımsız" veya temiz_ifade(ifade) == "":
+        don ifade
+    don ham_sayi(bicimle(0.0 - hesapla(temiz_ifade(ifade))))
+
+ilk_acilis = dogru
+
+pencere HesapMakinesi:
+    baslik = "KabaLang Hesap Makinesi"
+    genislik = 840
+    yukseklik = 660
+    tema = "koyu"
+
+    yatay_kutu Govde:
+        dikey_kutu SolTaraf:
+            etiket Ifade:
+                metin = ""
+                stil = "font-size: 20px; color: #7d8aa8; padding: 8px 6px 0px 6px; min-height: 28px;"
+
+            # Ekran BAĞLIDIR: ifade her değiştiğinde sonuç kendiliğinden yenilenir.
+            etiket Ekran:
+                metin = canli_sonuc(Ifade.metin)
+                stil = "font-size: 60px; font-weight: 800; color: #ffffff; padding: 0px 6px 14px 6px;"
+
+            yatay_kutu Satir1:
+                dugme Temizle:
+                    metin = "C"
+                    stil = "font-size: 20px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1a2030; color: #22d3ee;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ""
+                dugme Sil:
+                    metin = "⌫"
+                    stil = "font-size: 20px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1a2030; color: #22d3ee;"
+                    tiklandiginda:
+                        eger Ifade.metin.uzunluk() > 0:
+                            Ifade.metin = Ifade.metin.parca(0, Ifade.metin.uzunluk() - 1)
+                dugme Yuzde:
+                    metin = "%"
+                    stil = "font-size: 20px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1a2030; color: #22d3ee;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = yuzde(Ifade.metin)
+                dugme Bol:
+                    metin = "÷"
+                    stil = "font-size: 26px; font-weight: 700; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1d2a4d; color: #7fb0ff;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "÷")
+
+            yatay_kutu Satir2:
+                dugme Yedi:
+                    metin = "7"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "7")
+                dugme Sekiz:
+                    metin = "8"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "8")
+                dugme Dokuz:
+                    metin = "9"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "9")
+                dugme Carp:
+                    metin = "×"
+                    stil = "font-size: 26px; font-weight: 700; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1d2a4d; color: #7fb0ff;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "×")
+
+            yatay_kutu Satir3:
+                dugme Dort:
+                    metin = "4"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "4")
+                dugme Bes:
+                    metin = "5"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "5")
+                dugme Alti:
+                    metin = "6"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "6")
+                dugme Cikar:
+                    metin = "−"
+                    stil = "font-size: 26px; font-weight: 700; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1d2a4d; color: #7fb0ff;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "−")
+
+            yatay_kutu Satir4:
+                dugme Bir:
+                    metin = "1"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "1")
+                dugme Iki:
+                    metin = "2"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "2")
+                dugme Uc:
+                    metin = "3"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "3")
+                dugme Topla:
+                    metin = "+"
+                    stil = "font-size: 26px; font-weight: 700; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #1d2a4d; color: #7fb0ff;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "+")
+
+            yatay_kutu Satir5:
+                dugme Isaret:
+                    metin = "±"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = isaret(Ifade.metin)
+                dugme Sifir:
+                    metin = "0"
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, "0")
+                dugme Virgul:
+                    metin = ","
+                    stil = "font-size: 24px; font-weight: 600; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                    tiklandiginda:
+                        Ifade.metin = ifadeye_ekle(Ifade.metin, ",")
+                dugme Esittir:
+                    metin = "="
+                    stil = "font-size: 26px; font-weight: 800; min-height: 68px; min-width: 92px; border-radius: 16px; border: none; background: #377ef4; color: #ffffff;"
+                    tiklandiginda:
+                        sonuc = canli_sonuc(Ifade.metin)
+                        eger sonuc != "Tanımsız" ve Ifade.metin != ham_sayi(sonuc):
+                            Gecmis.ekle(temiz_ifade(Ifade.metin) + " = " + sonuc)
+                            Ifade.metin = ham_sayi(sonuc)
+
+
+        dikey_kutu SagTaraf:
+            etiket GecmisBasligi:
+                metin = "Geçmiş"
+                stil = "font-size: 17px; font-weight: 700; color: #22d3ee; padding: 6px 4px;"
+
+            liste Gecmis:
+                stil = "font-size: 18px; color: #c9d1e6; background: #0d1220; border: 1px solid #1c2336; border-radius: 12px; padding: 8px; min-width: 330px; max-width: 360px;"
+                secildiginde:
+                    # Geçmişten bir satır seçince sonucu yeniden kullan
+                    satir = Gecmis.secili_metin
+                    eger satir.icerir(" = "):
+                        parcalar = satir.bol(" = ")
+                        Ifade.metin = ham_sayi(parcalar[1])
+
+            dugme GecmisiTemizle:
+                metin = "Geçmişi temizle"
+                stil = "font-size: 14px; min-height: 36px; border-radius: 10px; border: 1px solid #1c2336; background: #0d1220; color: #7d8aa8;"
+                tiklandiginda:
+                    Gecmis.temizle()
+
+    # Açılışta geçmişe, işlem önceliğini gösteren örnekler düşer.
+    zamanlayici 50ms:
+        eger ilk_acilis:
+            ilk_acilis = yanlis
+            dongu ornek icinde ["2+3×4", "100−20÷4×3", "−15+40×2", "99,9×3", "22÷7", "1250×12−2500"]:
+                Gecmis.ekle(ornek + " = " + bicimle(hesapla(ornek)))
+            Ifade.metin = "1250×12−2500"
@@ -0,0 +1,26 @@
+# Odak — Pomodoro zamanlayıcı
+
+Odaklan, mola ver, günün oturumlarını kaydet. Oturum bitince masaüstü
+bildirimi gelir.
+
+![Odak](../../medya/odak.png)
+
+```bash
+kabalang calistir odak.kbl
+ODAK_DENEME=1 kabalang calistir odak.kbl   # deneme kipi: 1 dakika = 1 saniye
+```
+
+Görüntüdeki iki kayıt (25 dk odak + 5 dk mola) ve yarıya gelmiş oturum
+deneme kipinde **gerçekten koşulup** kaydedilmiştir.
+
+## Neyi gösteriyor
+
+| Özellik | Nerede |
+|---|---|
+| `zamanlayici 1000ms:` ile saniyede bir güncellenen arayüz | pencerenin sonu |
+| `sayilabilir Kip` (odak / mola) | dosyanın başı |
+| f-string biçimi: `f"{dk:02d}:{sn:02d}"` → `07:05` | `saat_metni()` |
+| **Canlı bağlama**: `"Şu an: " + GorevGirdisi.metin` | `etiket Baslik` |
+| `acilir_liste` ile süre seçimi, metinden sayı ayrıştırma | `dakika_coz()` |
+| `ilerleme_cubugu`, masaüstü bildirimi | zamanlayıcı bloğu |
+| Ortam değişkeniyle deneme kipi | `cevre.al("ODAK_DENEME")` |
@@ -0,0 +1,155 @@
+# ╔══════════════════════════════════════════════════════════════╗
+# ║  Odak — KabaLang ile yazılmış Pomodoro zamanlayıcısı         ║
+# ║  Odaklan, mola ver, günün oturumlarını kaydet.               ║
+# ╚══════════════════════════════════════════════════════════════╝
+#
+# Çalıştır:     kabalang calistir odak.kbl
+# Deneme kipi:  ODAK_DENEME=1 kabalang calistir odak.kbl
+#               (1 dakika 1 saniye sürer — sunum ve sınama için)
+
+kullan kaba.arayuz
+kullan kaba.sistem
+
+izinler:
+    ag_erisim = yanlis
+
+# ── Oturum türleri ────────────────────────────────────────────────
+sayilabilir Kip:
+    ODAK
+    MOLA
+
+fonksiyon dakika_coz(secim: metin) -> sayi:
+    # "Odak · 25 dk" → 25
+    parca = secim.bol(" · ")[1]
+    don sayi(parca.degistir(" dk", ""))
+
+fonksiyon kip_coz(secim: metin) -> Kip:
+    eger secim.icerir("mola"):
+        don Kip.MOLA
+    don Kip.ODAK
+
+# 1500 → "25:00"
+fonksiyon saat_metni(saniye: sayi) -> metin:
+    dk = saniye // 60
+    sn = saniye % 60
+    don f"{dk:02d}:{sn:02d}"
+
+fonksiyon durum_metni(k: Kip, calisiyor: mantik) -> metin:
+    eger degil calisiyor:
+        don "Hazır olduğunda başlat"
+    eger k == Kip.MOLA:
+        don "☕  Mola — biraz nefes al"
+    don "●  Odaklanılıyor"
+
+# ── Durum ─────────────────────────────────────────────────────────
+saniye_carpani = 1
+eger cevre.al("ODAK_DENEME") == "1":
+    saniye_carpani = 60
+
+toplam = 25 * 60
+kalan = toplam
+kip = Kip.ODAK
+calisiyor = yanlis
+oturum_sayisi = 0
+odak_dakikasi = 0
+
+pencere Odak:
+    baslik = "Odak — Pomodoro"
+    genislik = 900
+    yukseklik = 620
+    tema = "koyu"
+
+    yatay_kutu Govde:
+        dikey_kutu Zamanlayici:
+            girdi GorevGirdisi:
+                metin = "KabaLang örnekleri"
+                ipucu = "Ne üzerinde çalışıyorsun?"
+                stil = "font-size: 17px; padding: 10px 12px; border-radius: 10px; border: 1px solid #1c2336; background: #0d1220; color: #e6e9f2;"
+
+            # Canlı bağlama: yukarıdaki girdiye yazdıkça bu satır kendiliğinden değişir.
+            etiket Baslik:
+                metin = "Şu an: " + GorevGirdisi.metin
+                stil = "font-size: 20px; font-weight: 700; color: #22d3ee; padding: 2px 4px 6px 4px;"
+
+            acilir_liste Secim:
+                secenekler = ["Odak · 25 dk", "Derin çalışma · 50 dk", "Kısa mola · 5 dk", "Uzun mola · 15 dk"]
+                stil = "font-size: 17px; padding: 8px 12px; border-radius: 10px; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+                degistiginde:
+                    eger degil calisiyor:
+                        kip = kip_coz(Secim.secili_metin)
+                        toplam = dakika_coz(Secim.secili_metin) * 60
+                        kalan = toplam
+                        Sayac.metin = saat_metni(kalan)
+                        Ilerleme.deger = 0
+
+            etiket Sayac:
+                metin = "25:00"
+                stil = "font-size: 112px; font-weight: 800; color: #ffffff; padding: 10px 0px 0px 6px;"
+
+            etiket Durum:
+                metin = "Hazır olduğunda başlat"
+                stil = "font-size: 18px; color: #9ece6a; padding: 0px 8px 10px 8px;"
+
+            ilerleme_cubugu Ilerleme:
+                deger = 0
+                stil = "font-size: 14px; min-height: 22px; border-radius: 11px; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+
+            yatay_kutu Dugmeler:
+                dugme Baslat:
+                    metin = "Başlat"
+                    stil = "font-size: 19px; font-weight: 700; min-height: 54px; border-radius: 14px; border: none; background: #377ef4; color: #ffffff;"
+                    tiklandiginda:
+                        calisiyor = degil calisiyor
+                        eger calisiyor:
+                            Baslat.metin = "Duraklat"
+                        degilse:
+                            Baslat.metin = "Sürdür"
+                        Durum.metin = durum_metni(kip, calisiyor)
+
+                dugme Sifirla:
+                    metin = "Sıfırla"
+                    stil = "font-size: 19px; font-weight: 600; min-height: 54px; border-radius: 14px; border: 1px solid #1c2336; background: #121829; color: #c9d1e6;"
+                    tiklandiginda:
+                        calisiyor = yanlis
+                        kalan = toplam
+                        Sayac.metin = saat_metni(kalan)
+                        Ilerleme.deger = 0
+                        Baslat.metin = "Başlat"
+                        Durum.metin = durum_metni(kip, calisiyor)
+
+        dikey_kutu Gunluk:
+            etiket GunlukBasligi:
+                metin = "Bugün"
+                stil = "font-size: 20px; font-weight: 700; color: #22d3ee; padding: 6px 4px;"
+
+            etiket Ozet:
+                metin = "0 oturum · 0 dk odak"
+                stil = "font-size: 26px; font-weight: 800; color: #ffffff; padding: 2px 4px 10px 4px;"
+
+            liste Oturumlar:
+                stil = "font-size: 17px; color: #c9d1e6; background: #0d1220; border: 1px solid #1c2336; border-radius: 12px; padding: 8px; min-width: 330px;"
+
+    # Saniyede bir: geri say, çubuğu ilerlet, bitince kaydet ve haber ver.
+    zamanlayici 1000ms:
+        eger calisiyor:
+            kalan = kalan - saniye_carpani
+            eger kalan < 0:
+                kalan = 0
+            Sayac.metin = saat_metni(kalan)
+            Ilerleme.deger = (toplam - kalan) * 100 // toplam
+            eger kalan == 0:
+                calisiyor = yanlis
+                dakika = toplam // 60
+                eger kip == Kip.ODAK:
+                    oturum_sayisi = oturum_sayisi + 1
+                    odak_dakikasi = odak_dakikasi + dakika
+                    Oturumlar.ekle(f"✓  {zaman.saat().parca(0, 5)}   {GorevGirdisi.metin} · {dakika} dk")
+                    sistem.bildirim("Odak", "Oturum bitti! Kısa bir mola hak ettin.")
+                degilse:
+                    Oturumlar.ekle(f"☕  {zaman.saat().parca(0, 5)}   Mola · {dakika} dk")
+                    sistem.bildirim("Odak", "Mola bitti, kaldığın yerden devam.")
+                Ozet.metin = f"{oturum_sayisi} oturum · {odak_dakikasi} dk odak"
+                kalan = toplam
+                Sayac.metin = saat_metni(kalan)
+                Baslat.metin = "Başlat"
+                Durum.metin = "Tamamlandı — yenisine hazır"
@@ -0,0 +1,32 @@
+# Parola Atölyesi
+
+Güçlü parola üret, gücünü entropiyle ölç, SHA-256 özetini çıkar. Sağdaki
+ölçer siz yazdıkça canlı çalışır.
+
+![Parola Atölyesi](../../medya/parola-atolyesi-ilk.png)
+![Canlı ölçüm](../../medya/parola-atolyesi.png)
+
+```bash
+kabalang calistir parola-atolyesi.kbl
+```
+
+## Neyi gösteriyor
+
+| Özellik | Nerede |
+|---|---|
+| **log₂'yi kendimiz hesaplıyoruz**: tam kısım bölmeyle, kesir kısmı kare alma yöntemiyle | `log2()` |
+| Entropi = uzunluk × log₂(havuz) | `entropi()` |
+| Seçilen her türden en az bir karakter (yeniden üretme yöntemi) | `parola_uret()` |
+| Yaygın kalıp denetimi: `Ankara1923!` güçlü **görünür** ama değildir | `yaygin_kalip()` |
+| **Canlı bağlama — fonksiyon çağrısıyla**: hem metin hem renk | `etiket DenemeSonucu` |
+| Sürgüye bağlı etiket: `"Uzunluk: " + metin(Uzunluk.deger)` | `etiket UzunlukYazisi` |
+| `kripto.sha256`, `tablo`, `onay_kutusu`, `kaydirici` | sol sütun |
+| Geçmişte parolanın tamamı gösterilmez (`qP.~••••`) | `maskele()` |
+
+## Dürüst notlar
+
+- Yazılan parola için ölçülen değer bir **üst sınırdır** (`≤`): karakter
+  türlerinden hesaplanır, sözcük seçimini bilemez.
+- Üretimde `rastgele` modülü kullanılır. Bu modül kriptografik bir rastgelelik
+  kaynağı değildir; örnek eğitim amaçlıdır. Gerçek parolalarınız için
+  kriptografik kaynak kullanan bir parola yöneticisi tercih edin.
@@ -0,0 +1,329 @@
+# ╔══════════════════════════════════════════════════════════════╗
+# ║  Parola Atölyesi                                             ║
+# ║  Güçlü parola üret, gücünü entropiyle ölç, özetini çıkar.    ║
+# ║  Entropi hesabı (log₂ dahil) baştan sona KabaLang.           ║
+# ╚══════════════════════════════════════════════════════════════╝
+#
+# Çalıştır:  kabalang calistir parola-atolyesi.kbl
+
+kullan kaba.arayuz
+kullan kaba.sistem
+kullan kaba.kripto
+
+# Ağa çıkmaz, diske yazmaz: bu beyan derleme anında denetlenir.
+izinler:
+    ag_erisim = yanlis
+
+# ── 1. KARAKTER HAVUZLARI ─────────────────────────────────────────
+KUCUK = "abcdefghijklmnopqrstuvwxyz"
+BUYUK = "ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ"
+RAKAM = "0123456789"
+SEMBOL = "!@#$%^&*()-_=+[]{};:,.<>/?~"
+BENZER = "0Oo1lI|"
+
+# Metni harf listesine ayırır (Türkçe harfler tek harf sayılır).
+fonksiyon harfler(m: metin) -> liste<metin>:
+    sonuc = [""]
+    sonuc.sil(0)
+    i = 0
+    iken i < m.uzunluk():
+        sonuc.ekle(m.parca(i, 1))
+        i = i + 1
+    don sonuc
+
+fonksiyon benzerleri_cikar(havuz: metin) -> metin:
+    sonuc = ""
+    dongu c icinde harfler(havuz):
+        eger degil BENZER.icerir(c):
+            sonuc = sonuc + c
+    don sonuc
+
+fonksiyon havuz_kur(kucuk: mantik, buyuk: mantik, rakam: mantik, sembol: mantik, sade: mantik) -> metin:
+    h = ""
+    eger kucuk:
+        h = h + KUCUK
+    eger buyuk:
+        h = h + BUYUK
+    eger rakam:
+        h = h + RAKAM
+    eger sembol:
+        h = h + SEMBOL
+    eger sade:
+        h = benzerleri_cikar(h)
+    don h
+
+# ── 2. ENTROPİ: log₂'yi kendimiz hesaplıyoruz ─────────────────────
+# Tam kısım: 2'ye bölerek sayılır. Kesir kısmı: kare alma yöntemiyle,
+# her adımda bir ikili basamak (bit) bulunur.
+fonksiyon log2(x: ondalik) -> ondalik:
+    tam = 0.0
+    iken x >= 2.0:
+        x = x / 2.0
+        tam = tam + 1.0
+    kesir = 0.0
+    adim = 0.5
+    dongu i icinde 1..24:
+        x = x * x
+        eger x >= 2.0:
+            x = x / 2.0
+            kesir = kesir + adim
+        adim = adim / 2.0
+    don tam + kesir
+
+fonksiyon entropi(uzunluk: sayi, havuz_boyu: sayi) -> sayi:
+    eger havuz_boyu < 2:
+        don 0
+    don sayi(matematik.taban(ondalik(uzunluk) * log2(ondalik(havuz_boyu))))
+
+# Kullanıcının yazdığı parolanın havuzunu, içerdiği karakter türlerinden tahmin et.
+fonksiyon tahmini_havuz(p: metin) -> sayi:
+    var_kucuk = yanlis
+    var_buyuk = yanlis
+    var_rakam = yanlis
+    var_sembol = yanlis
+    dongu c icinde harfler(p):
+        eger KUCUK.icerir(c):
+            var_kucuk = dogru
+        degilse eger BUYUK.icerir(c):
+            var_buyuk = dogru
+        degilse eger RAKAM.icerir(c):
+            var_rakam = dogru
+        degilse:
+            var_sembol = dogru
+    toplam = 0
+    eger var_kucuk:
+        toplam = toplam + 26
+    eger var_buyuk:
+        toplam = toplam + 26
+    eger var_rakam:
+        toplam = toplam + 10
+    eger var_sembol:
+        toplam = toplam + 33
+    don toplam
+
+sayilabilir Guc:
+    ZAYIF
+    ORTA
+    GUCLU
+    COK_GUCLU
+
+fonksiyon guc(bit: sayi) -> Guc:
+    eger bit < 40:
+        don Guc.ZAYIF
+    degilse eger bit < 60:
+        don Guc.ORTA
+    degilse eger bit < 90:
+        don Guc.GUCLU
+    don Guc.COK_GUCLU
+
+fonksiyon guc_adi(g: Guc) -> metin:
+    eger g == Guc.ZAYIF:
+        don "Zayıf"
+    degilse eger g == Guc.ORTA:
+        don "Orta"
+    degilse eger g == Guc.GUCLU:
+        don "Güçlü"
+    don "Çok güçlü"
+
+fonksiyon guc_rengi(g: Guc) -> metin:
+    eger g == Guc.ZAYIF:
+        don "#f7768e"
+    degilse eger g == Guc.ORTA:
+        don "#e0af68"
+    degilse eger g == Guc.GUCLU:
+        don "#9ece6a"
+    don "#22d3ee"
+
+fonksiyon guc_yuzde(bit: sayi) -> sayi:
+    eger bit >= 128:
+        don 100
+    don bit * 100 // 128
+
+# Saldırganların ilk denediği kalıplar. Bunlardan biri varsa
+# karakter çeşitliliği yanıltıcıdır: "Ankara1923!" güçlü GÖRÜNÜR.
+YAYGIN_KALIPLAR = ["123456", "qwerty", "parola", "sifre", "password", "admin",
+                   "ankara", "istanbul", "izmir", "1923", "1453", "galatasaray",
+                   "fenerbahce", "besiktas", "trabzon", "asdf", "1234", "0000"]
+
+fonksiyon yaygin_kalip(p: metin) -> metin:
+    kucuk = p.kucult()
+    dongu k icinde YAYGIN_KALIPLAR:
+        eger kucuk.icerir(k):
+            don k
+    don ""
+
+fonksiyon olcum_biti(p: metin) -> sayi:
+    bit = entropi(p.uzunluk(), tahmini_havuz(p))
+    eger yaygin_kalip(p) != "":
+        bit = bit // 3
+    don bit
+
+# Yazılan parolada ölçtüğümüz şey bir ÜST SINIRDIR: karakter türlerinden
+# hesaplanır, sözcük seçimini bilemez. Bu yüzden "≤" ile gösterilir.
+fonksiyon olcum_metni(p: metin) -> metin:
+    eger p == "":
+        don "Bir parola yaz, gücünü canlı ölçelim"
+    bit = olcum_biti(p)
+    kalip = yaygin_kalip(p)
+    eger kalip != "":
+        don f"{guc_adi(guc(bit))} · ≤{bit} bit · tahmin edilebilir: \"{kalip}\""
+    don f"{guc_adi(guc(bit))} · ≤{bit} bit · {p.uzunluk()} karakter"
+
+fonksiyon olcum_stili(p: metin) -> metin:
+    don f"font-size: 17px; font-weight: 700; color: {guc_rengi(guc(olcum_biti(p)))}; padding: 4px 2px 12px 2px;"
+
+# Geçmişte parolanın tamamı gösterilmez: "qP.~z{2x" → "qP.~••••"
+fonksiyon maskele(p: metin) -> metin:
+    eger p.uzunluk() <= 4:
+        don "••••"
+    don p.parca(0, 4) + "••••"
+
+# ── 3. ÜRETİM ─────────────────────────────────────────────────────
+fonksiyon tur_var_mi(p: metin, havuz: metin) -> mantik:
+    dongu c icinde harfler(p):
+        eger havuz.icerir(c):
+            don dogru
+    don yanlis
+
+# Seçilen her türden en az bir karakter gelene kadar yeniden üret.
+# (Eksik karakteri sonradan yerleştirmek yerine baştan üretmek
+#  dağılımı bozmaz.)
+fonksiyon parola_uret(uzunluk: sayi, kucuk: mantik, buyuk: mantik, rakam: mantik, sembol: mantik, sade: mantik) -> metin:
+    havuz = havuz_kur(kucuk, buyuk, rakam, sembol, sade)
+    eger havuz == "":
+        don ""
+    iken dogru:
+        p = rastgele.metin(uzunluk, havuz)
+        tamam = dogru
+        eger kucuk ve degil tur_var_mi(p, KUCUK):
+            tamam = yanlis
+        eger buyuk ve degil tur_var_mi(p, BUYUK):
+            tamam = yanlis
+        eger rakam ve degil tur_var_mi(p, RAKAM):
+            tamam = yanlis
+        eger sembol ve degil tur_var_mi(p, SEMBOL):
+            tamam = yanlis
+        eger tamam:
+            don p
+    don ""
+
+ilk_acilis = dogru
+
+pencere ParolaAtolyesi:
+    baslik = "Parola Atölyesi"
+    genislik = 980
+    yukseklik = 680
+    tema = "koyu"
+
+    yatay_kutu Govde:
+        # ── SOL: üretici ──────────────────────────────────────────
+        dikey_kutu Uretici:
+            etiket Baslik:
+                metin = "Yeni parola"
+                stil = "font-size: 22px; font-weight: 800; color: #ffffff; padding: 4px 2px;"
+
+            kaydirici Uzunluk:
+                min = 8
+                max = 64
+                deger = 20
+
+            # Canlı bağlama: sürgü hareket ettikçe yazı kendiliğinden güncellenir.
+            etiket UzunlukYazisi:
+                metin = "Uzunluk: " + metin(Uzunluk.deger) + " karakter"
+                stil = "font-size: 16px; color: #22d3ee; padding: 0px 2px 6px 2px;"
+
+            onay_kutusu Kucuk:
+                metin = "Küçük harf  (a–z)"
+                secili = dogru
+                stil = "font-size: 16px; color: #c9d1e6;"
+            onay_kutusu Buyuk:
+                metin = "Büyük harf  (A–Z)"
+                secili = dogru
+                stil = "font-size: 16px; color: #c9d1e6;"
+            onay_kutusu Rakam:
+                metin = "Rakam  (0–9)"
+                secili = dogru
+                stil = "font-size: 16px; color: #c9d1e6;"
+            onay_kutusu Sembol:
+                metin = "Sembol  (!@#$…)"
+                secili = dogru
+                stil = "font-size: 16px; color: #c9d1e6;"
+            onay_kutusu Sade:
+                metin = "Karışan karakterleri çıkar  (0 O o 1 l I)"
+                secili = dogru
+                stil = "font-size: 16px; color: #c9d1e6;"
+
+            dugme Uret:
+                metin = "Parola üret"
+                stil = "font-size: 19px; font-weight: 700; min-height: 54px; border-radius: 14px; border: none; background: #377ef4; color: #ffffff;"
+                tiklandiginda:
+                    p = parola_uret(Uzunluk.deger, Kucuk.secili, Buyuk.secili, Rakam.secili, Sembol.secili, Sade.secili)
+                    eger p == "":
+                        uyari_kutusu("Parola Atölyesi", "En az bir karakter türü seçin.")
+                    degilse:
+                        bit = entropi(p.uzunluk(), havuz_kur(Kucuk.secili, Buyuk.secili, Rakam.secili, Sembol.secili, Sade.secili).uzunluk())
+                        g = guc(bit)
+                        Parola.metin = p
+                        GucCubugu.deger = guc_yuzde(bit)
+                        GucYazisi.metin = f"{guc_adi(g)} · {bit} bit entropi"
+                        GucYazisi.stil = f"font-size: 17px; font-weight: 700; color: {guc_rengi(g)}; padding: 2px;"
+                        Ozet.metin = "SHA-256  " + kripto.sha256(p).parca(0, 32) + "…"
+                        Gecmis.satir_ekle([zaman.saat(), maskele(p), metin(p.uzunluk()), f"{bit} bit", guc_adi(g)])
+
+            etiket Parola:
+                metin = "—"
+                stil = "font-size: 21px; font-weight: 700; font-family: monospace; color: #ffffff; background: #0d1220; border: 1px solid #1c2336; border-radius: 12px; padding: 14px;"
+
+            ilerleme_cubugu GucCubugu:
+                deger = 0
+                stil = "font-size: 13px; min-height: 18px; border-radius: 9px; background: #121829; color: #e6e9f2;"
+
+            etiket GucYazisi:
+                metin = ""
+                stil = "font-size: 17px; font-weight: 700; color: #9ece6a; padding: 2px;"
+
+            etiket Ozet:
+                metin = ""
+                stil = "font-size: 14px; font-family: monospace; color: #7d8aa8; padding: 2px;"
+
+        # ── SAĞ: ölçer ve geçmiş ──────────────────────────────────
+        dikey_kutu Olcer:
+            etiket OlcerBasligi:
+                metin = "Kendi parolanı ölç"
+                stil = "font-size: 22px; font-weight: 800; color: #ffffff; padding: 4px 2px;"
+
+            girdi Deneme:
+                metin = "Ankara1923!"
+                ipucu = "Bir parola yaz…"
+                stil = "font-size: 18px; font-family: monospace; padding: 10px 12px; border-radius: 10px; border: 1px solid #1c2336; background: #0d1220; color: #e6e9f2;"
+
+            # Bağlama bir FONKSİYON ÇAĞRISI da olabilir: her tuşta yeniden ölçülür.
+            etiket DenemeSonucu:
+                metin = olcum_metni(Deneme.metin)
+                stil = olcum_stili(Deneme.metin)
+
+            etiket GecmisBasligi:
+                metin = "Bu oturumda üretilenler"
+                stil = "font-size: 17px; font-weight: 700; color: #22d3ee; padding: 6px 2px;"
+
+            tablo Gecmis:
+                sutunlar = ["Saat", "Parola", "Uzunluk", "Entropi", "Güç"]
+                stil = "font-size: 15px;"
+
+    # Açılışta üç gerçek parola üretilir: farklı uzunluk ve türlerle.
+    zamanlayici 50ms:
+        eger ilk_acilis:
+            ilk_acilis = yanlis
+            dongu ayar icinde [12, 16, 32]:
+                p = parola_uret(ayar, dogru, dogru, dogru, ayar != 16, dogru)
+                bit = entropi(p.uzunluk(), havuz_kur(dogru, dogru, dogru, ayar != 16, dogru).uzunluk())
+                Gecmis.satir_ekle([zaman.saat(), maskele(p), metin(p.uzunluk()), f"{bit} bit", guc_adi(guc(bit))])
+            p = parola_uret(Uzunluk.deger, Kucuk.secili, Buyuk.secili, Rakam.secili, Sembol.secili, Sade.secili)
+            bit = entropi(p.uzunluk(), havuz_kur(Kucuk.secili, Buyuk.secili, Rakam.secili, Sembol.secili, Sade.secili).uzunluk())
+            g = guc(bit)
+            Parola.metin = p
+            GucCubugu.deger = guc_yuzde(bit)
+            GucYazisi.metin = f"{guc_adi(g)} · {bit} bit entropi"
+            GucYazisi.stil = f"font-size: 17px; font-weight: 700; color: {guc_rengi(g)}; padding: 2px;"
+            Ozet.metin = "SHA-256  " + kripto.sha256(p).parca(0, 32) + "…"
+            Gecmis.satir_ekle([zaman.saat(), maskele(p), metin(p.uzunluk()), f"{bit} bit", guc_adi(g)])