Files
semih 494781e84f Dersler ve Temeller; web örnekleri PORT ortam değişkenini okur
- dersler/: 29 kısa ders (açıklama, çalıştırılabilir örnek, alıştırma). Her örneğin
  ve alıştırma çözümünün çıktısı Online IDE'nin hazırlık adımında gerçekten koşulup
  dosyadakiyle karşılaştırılır; biçim dersler/BICIM.md.
- temeller/: tek konulu 12 başlangıç programı.
- web/anket, web/kisalt, web/pano: port PORT ortam değişkeninden okunur (Online IDE
  önizlemesi 8080 verir), yoksa eski sabit port.
- README: öğrenme bölümü, Online IDE bağlantısı.
2026-10-17 22:07:47 +03:00

91 lines
2.4 KiB
Markdown

# Ders dosyası biçimi
Online IDE'nin **Dersler** bölümü bu dizindeki `NN-ad.md` dosyalarından üretilir
(dosya adı sırası = ders sırası). Her ders tek dosyadır.
⚠️ Yayına almadan önce `hazirla.py` her çalıştırılabilir kod bloğunu ve her
alıştırmanın çözümünü **gerçekten derleyip çalıştırır** ve çıktıyı dosyada
yazanla karşılaştırır. Tutmayan ders listeye girmez.
## Başlık bilgisi
```
---
baslik: Değişkenler
bolum: Temeller
ozet: Değerlere ad vermek, türler ve atama
---
```
`bolum` aynı olan dersler yan çubukta aynı başlık altında toplanır.
## Metin
Düz paragraf, `## Alt başlık`, `### Küçük başlık`, **kalın**, *eğik*,
`satır içi kod`, [bağlantı](https://…), `-` ya da `1.` ile listeler,
`| a | b |` tabloları (ikinci satır `|---|---|`).
Not kutusu: `>` ile başlayan satırlar. İlk sözcük türü belirler:
```
> **İpucu:** … (bilgi)
> **Dikkat:** … (uyarı)
> **Not:** … (nötr)
```
## Kod örneği
Kod bloğu `kbl` dilinde yazılır. Hemen ardından gelen `cikti` bloğu beklenen
çıktıdır; ikisi birlikte doğrulanır ve sayfada "Dene" düğmesiyle gösterilir.
```kbl
yazdir("Merhaba")
```
```cikti
Merhaba
```
Program girdi okuyorsa `girdi` bloğu `cikti`dan önce gelir; satırlar sırayla
standart girdiye verilir:
```kbl
kullan kaba.sistem
konsol.yaz("Adın: ")
ad = konsol.satir_oku().deger_veya("misafir").kirp()
yazdir(f"Merhaba {ad}")
```
```girdi
Ayşe
```
```cikti
Adın: Ayşe
Merhaba Ayşe
```
(Program uçbirimde çalışır; verilen girdi, kullanıcı yazmış gibi ekranda da görünür.)
Doğrulanmayacak blok (ör. bilerek hatalı kod, yalnız gösterim):
`kbl goster`. Bu blokta "Dene" düğmesi yine vardır.
## Alıştırma
Dersin sonunda bir ya da birkaç alıştırma. Bölümler `%%%` satırıyla ayrılır:
soru (markdown) · başlangıç kodu · çözüm · beklenen çıktı. Çözüm çalıştırılıp
beklenen çıktıyla karşılaştırılır; öğrencinin kodu da aynı çıktıyı verince
alıştırma tamamlanmış sayılır.
```alistirma
`sayi` değişkeninin karesini ekrana yazdır.
%%%
sayi = 7
# buraya yaz
%%%
sayi = 7
yazdir(sayi * sayi)
%%%
49
```
Karşılaştırmada satır sonlarındaki boşluklar ve en sondaki boş satırlar yok
sayılır.